این سند بیانگر دومین تجدیدنظر استاندارد ملی ایران به شماره INSO 11233-1 است که در سال ۱۴۰۴ توسط سازمان ملی استاندارد ایران تدوین و منتشر شده است. این منبع به بررسی سامانههای لولهگذاری پلاستیکی برای توزیع سوختهای گازی اختصاص دارد و بهطور ویژه بر ویژگیهای مواد پلیاتیلنی (PE) تمرکز میکند. محتوای این استاندارد شامل الزامات فنی مواد اولیه، طبقهبندی آمیزهها، و ضوابط مربوط به طراحی و نشانهگذاری لولهها و اتصالات است. این متن با الگوبرداری از استانداردهای بینالمللی مانند ISO 4437 تدوین شده تا کیفیت و ایمنی زیرساختهای گازرسانی کشور را تضمین نماید. علاوه بر ضوابط فنی، فهرستی از متخصصان و تدوینکنندگان این حوزه به همراه اطلاعات تماس مراجع ذیصلاح در آن درج شده است. این دستورالعمل به عنوان یک مرجع حاکمیتی برای تولیدکنندگان و بازرسان جهت تایید انطباق محصولات با معیارهای ملی عمل میکند.
هدف و دامنه کاربرد استاندارد ملی ایران INSO 11233-1 چیست؟
هدف و دامنه کاربرد استاندارد ملی ایران ۱ -۱۱۲۳۳ (چاپ ۱۴۰۴) به شرح زیر است:
- ویژگیهای مواد: این استاندارد ویژگیهای مواد (آمیزههای پلیاتیلنی) بهکار رفته در ساخت اجزای سامانههای لولهگذاری پلیاتیلن (PE) شامل لوله، اتصالات و شیرآلات را که برای کاربرد گازرسانی در نظر گرفته شدهاند، مشخص میکند [۱۸، ۵۶].
- روشهای آزمون: این استاندارد همچنین پارامترها و روشهای آزمون مربوط به ویژگیهای مورد اشاره را ارائه میدهد [۱۸].
- شرایط عملیاتی: این استاندارد همراه با سایر قسمتهای مجموعه استاندارد ۱۱۲۳۳، برای اجزای ساخته شده از پلیاتیلن و محلهای اتصال آنها تحت شرایط زیر کاربرد دارد:
- فشار عملیاتی: حداکثر فشار عملیاتی (MOP) تا ۱۰ بار در دمای مرجع ۲۰ درجه سلسیوس برای اهداف طراحی [۱۹].
- دما: دمای عملیاتی بین ۲۰– درجه سلسیوس تا ۴۰+ درجه سلسیوس [۱۹].
- سایر موارد:
- این استاندارد الزامات مربوط به رنگ اجزا را نیز در بر میگیرد [۱۹].
- مسئولیت انتخاب ویژگیهای مناسب از میان گزینههای موجود در این استاندارد، با در نظر گرفتن الزامات خاص و آیینکارهای نصب، بر عهده کاربر نهایی و/یا خریدار است [۲۰].
- در این استاندارد، واژه «جوش» به معنای «گداخت» (Fusion) به کار رفته است [۲۰].
قیمت و خرید لوله پلی اتیلن گازی PE100
تولید لوله پلیاتیلن گازرسانی با مواد اولیه PE100 در شرکت سلسله آب حیات کرمان، در سایزهای ۲۵ تا ۲۲۵ میلیمتر (تا ۴۰۰ میلیمتر سفارشی). ظرفیت تولید سالانه ۶۰۰۰ تن با ۶ خط تولید فعال و کنترل کیفیت آزمایشگاهی، مطابق استاندارد ملی ایران و استانداردهای بینالمللی برای شبکههای توزیع گاز کشور.
مزیت ما برای شما: خرید بدون واسطه از تولیدکننده، تضمین کیفیت. حمل رایگان به سراسر کشور
سازمان ملی استاندارد ایران چه وظایف و محورهای فعالیتی دارد؟
سازمان ملی استاندارد ایران، بر اساس قانون تقویت و توسعه نظام استاندارد (مصوب ۱۳۹۶)، یک دستگاه اجرایی مستقل زیر نظر مستقیم رئیسجمهور است [۵]. این سازمان مرجع رسمی حاکمیتی در زمینه سیاستگذاری، حسن نظارت و هدایت نظام استاندارد و اطمینانبخش به کیفیت کالاها و خدماتی است که در داخل تولید، ارائه و یا به کشور وارد و صادر میشوند [۵، ۶].
فعالیتهای این سازمان در چهار محور اصلی زیر انجام میشود:
۱. استاندارد سازی:
- تعیین، تدوین، بهروزرسانی و نشر استانداردهای ملی [۶].
- مشارکت در تدوین استانداردهای منطقهای و بینالمللی [۶].
- ترویج استانداردها و آموزش از طریق عضویت در کارگروههای فنی [۶].
- فراهم کردن امکان دسترسی مردم به مشخصات و اطلاعات استانداردهای کالا و خدمات در سطح کشور [۶].
۲. اندازه شناسی:
- برنامهریزی و نظارت بر امور اندازهشناسی قانونی در کشور [۶].
- ترویج یکاهای بینالمللی به عنوان سامانه رسمی اندازهگیری [۶].
- واسنجی (کالیبراسیون) وسایل سنجش در حوزه اندازهشناسی قانونی [۷].
۳. تأیید صلاحیت:
- تأیید صلاحیت نهادهای ارزیابی انطباق مانند آزمایشگاههای آزمون و واسنجی [۷].
- تأیید صلاحیت نهادهای بازرسی داخلی و خارجی [۷].
- تأیید صلاحیت نهادهای گواهیکننده محصول، اشخاص و سامانههای مدیریتی [۷].
۴. ارزیابی انطباق:
- نظارت بر اجرای استانداردها در کالاها و خدماتی که دارای پروانه کاربرد نشان استاندارد هستند [۷].
- کنترل کیفیت کالاهای وارداتی برای جلوگیری از ورود کالاهای نامرغوب و حمایت از مصرفکنندگان [۷].
- کنترل کیفیت کالاهای صادراتی به منظور حفظ بازارهای بینالمللی و رقابت با کالاهای مشابه خارجی [۸].
همچنین این سازمان از طریق نیازسنجی و تعامل با وزارتخانهها، مراکز علمی، دانشگاهی، واحدهای تولیدی و انجمنهای فنی، نسبت به تعیین اولویت و تدوین یا تجدیدنظر در استانداردهای ملی اقدام میکند [۸].
جمع بندی استاندارد ملی ایران ۱-۱۱۲۳۳
جمعبندی مختصر و کلیدی استاندارد ملی ایران ۱۱۲۳۳-۱ (چاپ ۱۴۰۴) به شرح زیر است:
- موضوع اصلی: این استاندارد ویژگیهای فنی مواد پلیاتیلنی (آمیزهها) را برای ساخت لوله، اتصالات و شیرآلات مورد استفاده در شبکههای گازرسانی تعیین میکند [۱۸، ۵۶].
- انواع مواد: گریدهای PE 80 ،PE 100 و نوع پیشرفته مقاوم در برابر ترک یعنی PE 100-RC را پوشش میدهد [۵۵].
- شرایط عملیاتی: برای سامانههایی با حداکثر فشار عملیاتی (MOP) تا ۱۰ بار و محدوده دمایی بین ۲۰– تا ۴۰+ درجه سلسیوس طراحی شده است [۱۹].
- ضریب ایمنی: ضریب طراحی سامانه باید حداقل ۲ در نظر گرفته شود (برای گازهای خاص مثل LPG حداقل ۲/۵) [۸۱، ۹۶].
- طول عمر: در صورت رعایت شرایط استاندارد و طراحی صحیح، عمر مفید این سامانهها حداقل ۱۰۰ سال پیشبینی میشود [۴۶].
- آزمونها: الزامات دقیقی برای ویژگیهای فیزیکی و مکانیکی مواد مانند چگالی، نرخ جریان مذاب (MFR)، پایداری حرارتی (OIT) و مقاومت در برابر رشد ترک ارائه میدهد [۵۸، ۶۸].
سوالات متداول بر اساس استاندارد ملی INSO 11233-1
استاندارد INSO 11233-1 چه موادی را پوشش میدهد و برای چه کاربردی است؟
این استاندارد ویژگیهای فنی آمیزههای پلیاتیلنی (PE) شامل گریدهای PE 80، PE 100 و گرید پیشرفته PE 100-RC را مشخص میکند [۵۵]. هدف آن تعیین الزامات مواد برای ساخت لوله، اتصالات و شیرآلات مورد استفاده در شبکههای گازرسانی است [۱۸، ۵۶].
شرایط عملیاتی از نظر فشار و دما در این استاندارد چگونه تعریف شده است؟
سامانههای طراحی شده بر اساس این استاندارد برای حداکثر فشار عملیاتی (MOP) تا ۱۰ بار (در دمای مرجع ۲۰ درجه) کاربرد دارند [۱۹]. محدوده دمای عملیاتی مجاز بین ۲۰- درجه سلسیوس تا ۴۰+ درجه سلسیوس است، که برای دماهای بالای ۲۰ درجه باید از ضرایب کاهنده فشار استفاده کرد [۱۹].
مزیت اصلی مواد PE 100-RC نسبت به گریدهای معمولی چیست؟
حروف RC مخفف مقاومت افزایشیافته در برابر ترک (Raised Crack resistance) است [۵۵]. این مواد مقاومت بسیار بالاتری در برابر رشد آهسته ترک (SCG) دارند و بهطور ویژه برای روشهای نصب مدرن مانند نصب بدون ترانشه یا استفاده مجدد از خاک حفاری شده (بدون نیاز به بستر ماسهای) مناسب هستند [۸۷، ۹۲].
ضریب ایمنی (ضریب طراحی) در محاسبات این لولهها چقدر است؟
ضریب طراحی (C) برای لولهها، اتصالات و شیرآلات گازرسانی باید حداقل ۲ لحاظ شود [۸۱]. در مواردی که از گاز مایع (LPG) یا گازهای تولیدی خاص استفاده میشود، توصیه شده است که این ضریب ایمنی برای اطمینان بیشتر، حداقل ۲/۵ در نظر گرفته شود [۹۵، ۹۶].
